We tonen een mooie collectie oude speeltuigen, spelliedjes om te zingen en spellen om te spelen voor jong en oud. Binnenspellen, buitenspellen, caféspellen... iedereen speelt vandaag naar hartenlust. We leggen de regels uit, delen varianten en vertellen de geschiedenis. We leggen ook de link naar sporten, die allemaal als spel begonnen zijn. Homo ludens, de spelende mens. Bij ons is plezier belangrijker dan winnen!

Rondleiding
VolXmuseum
VolXmuseum Deurne
Deurne (2100)

We gaan aan de slag met het thema ‘de bal’ sport en spel.
Het zet ons in beweging.
Op een creatieve brainstorming verwerken we subjectief keramieken ballen.

Wereldwijd zijn er meer dan 60 verschillende soorten ballen die officieel in
competities worden gespeeld. Al deze sporten hebben weer hun eigen spelregels en competities en hebben elk hun BAL denk maar aan basketbal ,voetbal ,hockey ,handbal ,korfbal ,golf ,volleybal …
De bal of bol kan variëren in grootte en gewicht. ¨De kleinste bal werd gebruikt tijdens de Olympische spelen te Tokio bij tafeltennis , 4 cm in diameter en 2,7 g. De oudste balsport is polo en werd al beoefent voor Chr. ,in Perzië
De bal kan ook een decoratieve functie hebben theelichtjes, vogelhuisje maar ook als therapiemateriaal bij kiné of gymles.

Naast het maken van ballen en bollen tonen wij een aloude techniek van klei bakken met een raku-
oven.

Demonstratie
KOELEUR
keramiekatelier Marc Deplancke
Zottegem

Duik in de persoonlijke herinneringen en meeslepende anekdotes van de Antwerpse dokken van honderd jaar geleden. Ontdek het maritieme erfgoed van de stad met tal van spelen zoals graan sorteren, weegoefeningen, havenknopen, memory of een aangepaste Antiques Roadshow. Je ondervindt ook de rijke geschiedenis achter meer dan 1.200 objecten zoals tractors, stootwagens en bascules. Een team van vrijwilligers en ex-havenarbeiders zorgt voor het onderhoud van de unieke stukken en gidst je doorheen de indrukwekkende collectie.

In 2003 nam Katoen Natie het initiatief om het historisch patrimonium van havenbedrijven te redden. Hieruit groeide een aanzienlijke verzameling maritiem en logistiek erfgoed. Vandaag beheert The Phoebus Foundation, Stichting van Openbaar Nut de collectie.

Rondleiding
The Phoebus Foundation Chancellery
De Argentin
Antwerpen

De bedoeling van de Erfgoeddag is om spelenderwijs nieuwe en oude verhalen te vertellen waar iedereen voeling mee heeft en iedereen met het verleden verbindt op een speelse manier. We focussen op oude sportverenigingen (zoals boogschutters verenigingen), oude gezelschapsspelen, volksspelen en caféspelen zoals krulbol, bakschieten, vogelpik, pietjesbak, kaartspelen en kinderspelen zoals pee-schieten, knikkeren, bikkelen…
Het is de bedoeling dat men de oude spelen ook kan beoefenen, zowel binnen als buiten, en zo krijgen kinderen initiatielessen boogschieten op de liggende wip op de erfgoeddag vanaf 14 uur.

Tentoonstelling
Culturele Raad Brakel - Werkgroep Open Monumenten
Kloosterkapel
Brakel

Museum Plantin-Moretus verandert op Erfgoeddag in een speeltuin voor jong en oud. Samen met Stadscanvas maken we er een gezellige familiedag van. Stadscanvas is een community van kunstenaars die voornamelijk nieuw zijn in Antwerpen en de stad willen verkennen.
Verwacht je aan oude en nieuwe spelen van overal. We spelen oerklassiekers als ganzenbord in een 18de eeuws jasje.
Of Cavagnole, een populair loterijspel, waarvan de spelregels in het archief van de familie Moretus bewaard zijn.
En wat dacht je van een potje schaken, dammen of backgammon in de binnentuin?

Spel en Quiz
Museum Plantin-Moretus
Antwerpen
Antwerpen

In Wortegem-Petegem zijn twee voetbalploegen die elke week het beste van zichzelf geven. Beide ploegen spelen in dezelfde reeks, wat de gemoederen soms hoog doet oplopen. Aan de hand van fotomateriaal, documenten, verhalen , objecten en nevenactiviteiten, duiken we in hun jarenlange geschiedenis. Wel en wee worden op een aanschouwelijke manier gebracht. Het speelse staat boven de rivaliteit.
In de rand van de tentoonstelling gaat er ook een tafelvoetbaltornooi door voor de jongsten van beide teams, de U7 tot de U11.

Tentoonstelling
Heemkundige Kring Bouveloo vzw
Het Erfgoedhuis van Wortegem-Petegem
Ooike

Het Ruusbroecgenootschap, een onderzoekscentrum aan de Universiteit Antwerpen, bestaat in 2025 honderd jaar! Lang dachten we dat er maar vier stichters waren van dit genootschap. We ontdekten in ons archief echter een koffer van een vijfde pater: Ernest Viator.

Nergens vinden we informatie over deze mysterieuze figuur. Wie was hij? Waarom verdween hij? Ernest heeft, met allerlei puzzels, zijn documenten goed verborgen. Het moet erg belangrijke info zijn. Het Vaticaan, waar de Paus regeert, stuurde agenten naar Antwerpen om alles mee te nemen.

🗝️ Help jij ons de waarheid van pater Ernest Viator te onthullen? Kom naar onze puzzelkamer, kraak de codes en vind onze Ernest.

Voor of na de escaperoom speel je bovendien naar hartenlust met ons erfgoed in de vorm van klassieke gezelschapspelen of retro-computergames! Voor de escaperoom moet je inschrijven, de andere spellen kan je de hele dag spelen!

De vaste collectie is gratis te bezoeken.

Spel en Quiz
Bibliotheek van het Ruusbroecgenootschap en Bijzondere Collecties van de Universiteitsbibliotheek
Bibliotheek van het Ruusbroecgenootschap
Antwerpen

De volks- en caféspelen vormen een rijk stukje erfgoed op zichzelf door hun diversiteit, complexiteit en hun sociale, politieke, religieuze en economische verbondenheid met de diverse geledingen in de maatschappij doorheen de geschiedenis.
Wie meer wil weten over dit boeiende onderwerp kan onze tour 'Spelenderwijs leren: ontdek de rijke geschiedenis van de volksspelen' volgen in de erfgoedapp en ontdekt op een leuke en speelse manier meer over de geschiedenis van het spel: Hoe ontstond het dartsspel? Hoe komt het dat er zoveel diverse soorten biljartspelen bestaan? Vond het sjoelen zijn oorsprong in de Nederlanden of komt het toch ergens anders vandaan? Welk spel is het oudste ter wereld? …..
Wij hebben een uitgebreide collectie authentieke spelen die tijdens erfgoeddag gratis uitgeprobeerd mogen worden. Dat kan via vrij spel of via diverse uitdagingen die wij die dag aanbieden. Game on?

Rondleiding
Hofke ter Musse
Hofke ter Musse
Etikhove

Met welke spelen vermaakten de mensen zich vroeger? Ontdek bekende en minder bekende volkssporten en -spelen, alleen of in gezelschap, voor jong en oud.
Laat je behendigheid zien aan de schuiftafel of met het hamertjesspel. Kies voor een spel waarbij je moet nadenken, zoals het stokjesspel of zes op zes.
Of meet jezelf met je familie of vrienden in een wedstrijd met een hele reeks verschillende kegelspelen. Kroon jezelf tot Kegelkoning en word beloond met een lekkernij! Kortom, voor elk wat wils met onze uitgebreide collectie handgemaakte volkssporten!

Spel en Quiz
VVKB De Kegelaar
folkloreateljee De Kegelaar
Wilrijk

Gamen is troef in en rond het Wijkcentrum. Ga langs de Katerheidemolen of Hotel de la Chapelle om te kegelen, sjoelbakken of tonnen. Liever een balletje werpen? De petanquebanen staan voor je klaar.
Scouts Sint-Mariaburg, spelclub het beginnersgeluk, de Nobele Donk, het heemkundig documentatiecentrum en district Ekeren zorgen voor nostalgische spelpret!

Van 10 tot 17 uur is iedereen welkom. Spijs en drank zijn beschikbaar om aan democratische prijzen de honger en dorst te stillen.

Spel en Quiz
Heemkundig Documentatiecentrum Sint Mariaburg Ekeren
Heemkundig Documentatiecentrum Sint Mariaburg Ekeren
Ekeren